Laatste nieuws

Motion Autos Art Architecture

Reportages / 31 juli 2022

Eens in de zoveel tijd is er een uniek initiatief dat bestaande elementen, auto’s, kunst en architectuur, samenbrengt in een nieuwe symbiose. En als deze compositie nu ook nog eens plaats vindt op een zelfs voor mondiale begrippen unieke locatie, het Guggenheim museum in de prachtige stad Bilbao, dan is mijn meer dan bijzondere interesse gewekt. Van 8 april tot aankomende 22 september 2022 kan deze belevenis, want het is echt meer dan een expositie of tentoonstelling, worden bezocht. Onlangs ben ik er geweest en het was zeer de moeite waard!

Tekst en foto’s: Pieter-Jan van Zanten

Guggenheim Museum Bilbao

Eerst even wat over het museum. Voor liefhebbers van moderne kunst en architectuur is het Museo Guggenheim Bilbao een absolute aanrader. Dit museum staat sinds 1997 in de stad Bilbao te pronken aan de rivier Nervión. Daar is een bouwperiode van maar liefst vier jaar aan vooraf gegaan en een investering van ongeveer $ 100 miljoen die de Baskische overheid voor zijn rekening heeft genomen. Het museum ontvangt ruim 1 miljoen bezoekers per jaar en is daarmee veruit de belangrijkste bezienswaardigheid van Bilbao en Baskenland.

Op het moment dat de Solomon R. Guggenheim Foundation in 1990 aangaf op zoek te zijn naar een nieuwe locatie voor een derde vestiging kwam er het aanbod van de Baskische overheid om het Guggenheim in de havenstad Bilbao te vestigen. Op dat moment was men in Bilbao al bezig met stadsvernieuwingsplannen. Een prachtig museum zoals het Guggenheim zou een mooie toevoeging zijn op de ambitieuze plannen van Bilbao om de stad weer helemaal aantrekkelijk te maken voor de inwoners en voor toeristen. Voor het ontwerp is de Amerikaanse architect Frank Gehry verantwoordelijk. Hij heeft ervoor gezorgd dat er een gebouw weggezet is dat spraakmakend, innoverend en betoverend mooi is. De gekozen stijl en materialen zorgden ervoor dat er een gebouw ontstond dat met geen enkel op dat moment bestaand gebouw te vergelijken viel.

Ook nu, jaren na de bouw van het museum, verwonderen nog steeds dagelijks een groot aantal mensen zich over het complexe ontwerp wat Gehry voor dit museum bedacht heeft. Ieder moment van de dag heeft daarbij zijn charme. Dat komt door de combinatie van vormen en het gebruik van titanium. De toepassing van titanium was baanbrekend. De manier waarop (zon)licht en materiaal samenwerken leidt tot een prachtig resultaat. Kortom, zowel het gebouw als de inhoud zijn de moeite van een bezoek meer dan waard.

Norman Foster

De thematentoonstelling ‘Motion’ is samengesteld door Norman Foster, een wereldberoemde architect die vele spraakmakende gebouwen op zijn naam heeft staan. Denk hierbij aan de herbouw van de Rijksdag met glazen koepel in Berlijn, het World Port Center in Rotterdam en de Milau brug in Frankrijk. Foster heeft het Guggenheim museum in Bilbao zelf benaderd met het idee omdat hij zijn passie voor auto’s en kunst wilde delen. In de vuistdikke catalogus, met de knalgele Pegaso Cupula uit het Louwman museum op de cover zegt hij daar zelf over:

“It is easy to imagine a show of cars, or an exhibition of paintings and sculptures, or one devoted to the work of an architect. Less predictable is to mix this together-indeed, I believe that this is the first time it has been done. So, where did this ides originate, and why do I think it is important to try to show how these separate domains are connected environmentally and artistically, and how they might determine our future?”

Gelukkig is het museum ingegaan op zijn verzoek want er is werkelijk iets unieks gepresteerd. Daarbij is ook nog vermeldenswaardig dat er naast het visuele ook nog een akoestische dimensie was toegevoegd. Nick Mason, u weet wel, de drummer van Pink Floyd met een groot autohart, is verantwoordelijk voor de ‘Sound of motion’. Een selectie van de gepresenteerde auto’s is door een speciale ‘geluidsstraat’ gestuurd waarbij het motorgeluid is opgenomen. Dit is samengesteld tot een geheel dat regelmatig op voor- en achtergrond terug komt tijdens je rondgang, heel bijzonder. Maar nu is het tijd voor de rondgang.

Beginnings: Benz Patent Motorcar (1886)

Opbouw in thema’s

De complete derde etage is vrijgemaakt voor deze speciale tentoonstelling. Nadat je uit de lift gestapt bent loop je de eerste zaal binnen getiteld Beginnings. Natuurlijk bots je gelijk op tegen de Benz Patent Motorcar uit 1886, de eerste auto.

Beginnings: Bugatti T35

In deze ruimte wordt je meegenomen van die eerste voorzichtige stappen van de gemotoriseerde koets via de Chrysler Airflow uit 1936 naar de Tatra T86 uit 1948. Het is ook de tijd van de stormachtige ontwikkeling van de luchtvaart waar aerodynamica ook een grote rol speelt. The sky was de limiet wat ook mooi geïllustreerd wordt door een impressie van de bouw van het Chrysler building in New York in 1929.

“…de Bugatti T57 Atlantic en de Pagaso Z-102 Cupula, twee auto’s waar je alleen al een boek over kunt schrijven”

Bugatti T57 Atlantic

De tweede zaal, Sculptures zet de automobiel in het zonnetje als kunstobject. Natuurlijk zien we daar de Bugatti T57 Atlantic en de Pagaso Z-102 Cupula, twee auto’s waar je alleen al een boek over kunt schrijven. Hier wordt onder meer ook de catalogus gepresenteerd van het display van 8 auto’s die in 1951 als kunstobjecten gepresenteerd werden in het New York Museum of Modern Art (MoMA). Dit wordt beschouwd als de eerste tentoonstelling in zijn soort.

We vervolgen onze weg naar de volgende zaal, Popularising. Hier worden de auto’s gepresenteerd die de bevolking op wielen heeft gezet. De Fiat 500 kwam in 1957 op de markt en veel Italianen stapten vanaf de Vespa over. Maar ook pendanten uit andere landen zoals de Kever, de 2CV (Sahara!), de Renault 4 en de Mini ontbreken niet. Massamotorrisering betekende ook massafabricage en we zien onder meer prachtige kunstimpressies van de Lingotto-fabriek in Turijn. Ook worden er nieuwe wegen gebouwd met nabij steden verkeerspleinen die vaak kunstwerken op zich zijn, ze sieren de wanden in groot formaat.

De categorie Sporting presenteert een selectie van de mooiste sportwagens die er gebouwd zijn. Natuurlijk zijn dat de Ferrari 250 GTO, de Mercedes Benz 300SL, de Jaguar E-Type en de Aston Martin DB5 in James Bond uitvoering. Op de achtergrond draait op bioscoopformaat de James Bond film waarin deze auto schittert, Goldfinger. De wanden, of liever gezegd wat daar op hangt, trekken ook echt de aandacht. Een enorme foto van het legendarische Pirelli gebouw in het centrum van Milaan en een aantal prachtige reclameposters van hetzelfde merk dragen bij aan de sfeer.

Een hele andere invalshoek belicht de ruimte die we nu betreden Visionaires. We lopen gelijk tegen de Citroen DS21 Chapron aan, maar ook de Alfa Romeo BAT car 7 en de 3 Firebirds van General Motors trekken direct de aandacht. Stuk voor stuk voorbeelden waarbij ontwerpers en technici out-of-the-box durfden te denken en iets unieks tot stand brachten.

Tegen de achtermuur staat de Mercedes-AMG F1 W11, de auto waarmee Lewis Hamilton in 2020 F1 wereldkampioen werd. Daarboven hangt een uniek vierluik getiteld F1 Boxenstop waarin het teamwork bij een pitsstop bij 4 teams op de gevoelige plaat is vastgelegd. We lopen door langs de Lancia Stratos Zero en komen bij de kunstwerken van Angela Palmer. Onmiddellijk in het oog springt de Renault V8 F1 motor uit 2014 die ruimtelijk is opgebouwd uit 25 glasplaten die achter elkaar geplaatst zijn. Het geeft een heel bijzonder driedimensionaal effect.

“De Willy’s Jeep staat er natuurlijk, een icoon, maar ook de monsterlijk grote en gevleugelde Cadillac Eldorado Biarritz en natuurlijk de Ford Mustang.”

We zijn aanbeland bij de laatste themazaal, Americana. Amerika wordt wel gezien als de bakermat van het moderne automobilisme. Na de Tweede Wereldoorlog nam de mobiliteit daar een grote vlucht en over de eindeloze highways kon je grenzenloos  cruisen naar de horizon. De Willy’s Jeep staat er natuurlijk, een icoon, maar ook de monsterlijk grote en gevleugelde Cadillac Eldorado Biarritz en natuurlijk de Ford Mustang. De ontwikkeling van de tankstations, wat een prachtige zijn er toch ontworpen, en natuurlijk de drive-in bioscoop krijgen uitgebreid aandacht. Aan de muur trekt een kunstwerk van John Chamberlain, opgebouwd uit aan elkaar gelast plaatwerk in diverse de kleuren de aandacht.

Op het geluid van de Sound of Motion lopen we verder en komen in een zaal waar de toekomst wordt getoond. Nieuwe vormen van verstedelijking, duurzaamheid en mobiliteit worden gepresenteerd door vooraanstaande (technische) universiteiten van over de hele wereld. Denk hierbij aan het MIT, Milano Polytechnico, Royal College of Art en als 1 van de 3 centrale presentaties ‘onze’ TU Delft. Zij laten zien hoe een schone en duurzame auto kan bijdragen nieuwe vormen van verstedelijking aan het einde van deze eeuw. We kunnen dromen hoe onze kleinkinderen zouden kunnen leven, wonen en werken.

Tot slot is er nog een hele kleine zaal gewijd aan kleimodellen. Duidelijk wordt gemaakt dat zelfs anno 2022 het ontwerpen van auto’s niet alleen met computers kan. Elke fabrikant gebruikt deze techniek, die halverwege de jaren ’20 van de vorige eeuw geïntroduceerd is door GM’s Harley Earl, ook nu nog steeds. Met echte kleimodellen, films en het zicht op een atelier wordt duidelijk dat dit geen vak is, maar kunst!

Deze tentoonstelling is werkelijk vernieuwend, verrassend en veelomvattend. Het is een compositie die verschillende werelden bij elkaar brengt, elkaar laat versterken en daarmee een enorme indruk op je achterlaat. Het veelomvattende maakt het moeilijk om alle details te bevatten. Gelukkig is er de kloeke gele catalogus met veel foto’s en bijna 300 pagina’s dik die ik natuurlijk aanschaf voor het alleszins redelijke bedrag van 44 Euro. Inmiddels thuis blader ik deze nog eens door en elke keer valt mijn oog op zaken die ik in het moment achteloos voorbijgelopen ben, zoals de vitrines met modellen. Ook is daar gelukkig nog YouTube waar je heel veel filmmateriaal over dit evenement kunt vinden.

Na het bezoek zijn we ook door de andere zalen van het museum gegaan waar de permanente collectie een plek heeft. Het Guggenheim is een totaalbeleving van architectuur, ruimte en kunst en daarmee op zich ook een bezoek waard. Dat geldt zeker ook voor de stad Bilbao. Mooi compact, prachtige gevels, verzorgde gebouwen, schoon en veel gezellige terrassen en restaurants. Dat gecombineerd met het in de zomer milde zeeklimaat van deze vlak aan de kust gelegen stad maken het bezoek meer dan de moeite waard.

 

 


Tags: , , , , , , , ,



Frank Goedhart
Frank's interesse in klassieke auto's en autosport komt ruimschoots aan bod: samen met lezers zorgt hij voor nieuws op Instagram, Facebook, LinkedIn en de website van Octane.




Vorig bericht

Porsche 924 'Sherlock'

Volgend bericht

Zelfbouw Volvo P1800 cabriolet





Bezoekers lazen ook


Meer historie

Porsche 924 'Sherlock'

De Porsche 924 is inmiddels wel van het vervelende Volks-Porsche imago af en een steeds grotere wordende groep liefhebbers...

29 July 2022