Laatste nieuws

Replica’s bedreigd door Zweedse uitspraak

Nieuwsberichten / 3 mei 2021

Jaguar’s rechtbank-overwinning kan grote gevolgen hebben voor bouwers en ook eigenaren van klassieke replica’s.

De beslissing van een Zweedse rechter om een lokale bouwer van C-type’s tot stoppen te veroordelen, dat op instigatie van Jaguar, heeft onrust veroorzaakt in de wereld der replicabezitters en -fabrikanten. Velen vrezen dat de uitspraak grote gevolgen kan hebben als hij in andere landen wordt overgenomen. Niet alleen het bouwen van Jaguar replica’s zou er door verboden kunnen worden, het zou gevolgen kunnen hebben voor alle replica’s, en dan niet alleen de bouwers, maar ook de eigenaren.

Het verwijt van copyrightschending – gedaan in 2018 – was gericht aan Karl en Ann-Christine Magnusson, en het beslissende oordeel werd recentelijk geveld door de divisie Intellectueel Eigendom van de Zweedse justitie. Volgens de uitspraak moet een reeds gebouwde replica van de C-type worden vernietigd en geniet de desbetreffende Jaguar in Zweden bescherming vergelijkbaar met een kunstwerk. Als deze visie zich over andere landen verspreidt, zou dat betekenen dat alleen replica’s als deze nog legaal zijn als ze door Jaguar Land Rover (JLR) zijn gesanctioneerd.

DE DEUR STAAT NU OPEN VOOR ANDERE CLAIMS EN DE VERPLICHTE SLOOP VAN REPLICA’S, NIET ALLEEN JAGUARS

Amanda Beaton, Global Counsel Intellectual Property voor JLR zei: “Dit is een belangrijke kwestie voor het veranderende copyright landschap in Europa. Deze prachtige auto behoort tot ons erfgoed en deze uitspraak gaat ons helpen bij het beschermen daarvan.”

Een door Octane geconsulteerd expert waarschuwde dat de Zweedse uitspraak het begin zou kunnen zijn van grote veranderingen. Als een 70-jaar oud ontwerp door copyright beschermd kan blijven, kan dat gevolgen hebben die decennia ver reiken. Als het Zweedse oordeel elders wordt overgenomen, zal dat ook voor de replica’s van de Cobra, Ford GT40 en Porsche RSK verstrekkende gevolgen hebben. Maar simpel is dat niet…

  • De uitspraak kan weliswaar als een precedent worden aangewend, maar hij is niet bindend buiten Zweden. Andere gerechtshoven kunnen anders beslissen.
  • De uitspraak zou met terugwerkende kracht geeffectueerd kunnen worden, maar hoe meer tijd daar overheen gaat, hoe onwaarschijnlijker het is dat een rechter daar in meegaat.
  • Het allerzwartste scenario zou zijn dat alle copyright schendende replica’s vernietigd moeten worden evenals de mallen van de fabrikanten.
  • Duidelijk is dat de risico’s groter zijn geworden voor iedereen die een replica bouwt zonder toestemming van de fabrikant.

De uitspraak is in Zweden met verontwaardiging ontvangen. Jaguar stelt dat de Magnussons (foto) het plan hadden een reeks C-type replica’s te bouwen, maar de 68 jaar oude Karl Magnusson houdt staande dat hij slechts één exemplaar gemaakt heeft, in zijn garage in Gothenburg, voor persoonlijk gebruik. Hij zou in 2016 naar Jaguar zijn gereisd om daar zijn plannen te presenteren en is daar vertrokken in de veronderstelling dat hij daar een akkoord voor had – totdat hij voor de rechter werd gedaagd. Hij staat nu voor de taak de kosten van JLR te dragen, zijnde meer dan € 450.000. Magnusson wil hoger beroep en heeft daarvoor een crowd funding campagne gestart.

“We begrijpen niet goed waar deze actie vandaan komt. Jaguar ondersteunt de replica-industrie al jaren. We vinden het hypocriet om ons aan te klagen terwijl de directie zelf prive replica’s bouwt of laat bouwen, inclusief C-types, en er zelfs mee racet”, aldus Magnusson. Zijn vrouw Ann-Christine voegt toe: “Onze auto is een van minstens 1500 C-type replica’s. Alle eigenaren van C-type replica’s lopen nu het risico dat ze auto moeten laten vernietigen als JLR de jacht op hen opent.”

Jaguar verwerpt de kritiek van de Magnussons en zegt pas naar de rechter te zijn gestapt negen maanden na het tweetal gevraagd te hebben met hun activiteit te stoppen en andere middelen gefaald hadden. Volgens Jaguar hadden de Magnussons een bedrijf hadden opgestart om zes C-type replica’s te bouwen en verkopen, voor meer dan € 250.000 per stuk. Tegenover Octane meldde Jaguar dat er geen dreigingen zijn richting auto’s die privé-eigendom zijn. Een woordvoerder: “Jaguar Land Rover gaat niet achter privéeigenaars aan van reeds bestaande replica’s en gaat geen vernietiging van die auto’s eisen. Maar we ondernemen wel actie tegen bedrijven die ons intellectueel eigendom illegaal gebruiken voor hun eigen voordeel.”

Andere replicabouwers hebben met woede gereageerd, ze vrezen dat de Zweedse uitspraak een fikse bedreiging kan worden, ondanks de positie die JLR nu zegt in te nemen. Neville Swales bouwt met zijn Building the Legend replica’s van de Lightweight E-type en XJ13. Hij zegt: “Deze onjuiste veroordeling schept een gevaarlijk precedent, hij kan rechters buiten Zweden beïnvloeden. Dit gaat verder dan JLR alleen, andere grote fabrikanten kunnen hier gebruik van maken om concurrenten de pas af te snijden. De deur staat nu open voor andere copyright claims en de verplichte sloop van replica’s, niet alleen Jaguars. Gelukkig is de replica-industrie hier groot en gerespecteerd en gaat er aanzienlijk harder gestreden worden. Ik denk dat Jaguar voor Zweden heeft gekozen omdat het gelijk halen daar een makkie was.”

Maanden geleden zijn in Engeland bij Suffolk Sports Cars de deuren op slot gegaan, niet alleen door Covid, maar vooral door een copyright kwestie met Jaguar Land Rover. Het bedrijf is ten onder gegaan met een schuld van £ 850.000 na al 25 jaar replica’s van de SS100 en 13 jaar van de C-type te hebben gebouwd, in grotere aantallen dan JLR zelf. Bescherming door copyright duurt gewoonlijk 70 jaar. De ironie is dat de 70ste verjaardag van de C-type nu snel nadert en zulks samenvalt met niet alleen de Zweedse uitspraak maar ook de aankondiging van twee ‘nieuwe’ reeksen C-types, waarvan een van Jaguar zelf.

JLR gaat binnen zijn continuation programma een aantal nieuwe C-types bouwen, naast de 53 originele uit begin jaren ‘50. Ze zullen precies zo zijn als de Le Mans winnaar van 1953, met schijfremmen, en worden gebouwd door Jaguar Land Rover Classic Works in Coventry.

Niet blij met de Zweedse uitspraak zal men vrijwel zeker ook niet zijn bij Ecurie Ecosse, dat onlangs eveneens een reeks C-type replica’s aankondigde, als een hommage aan de eigen rijke racehistorie daarmee. De moderne opvolger van het Schots raceteam van David Murray en Wilkie Wilkinson wil zeven C-types te bouwen, visueel exacte kopieën van de – nog steeds bestaande – Jaguars waarmee Ecurie Ecosse indertijd reed. Ze zullen echter een breder en stijver spaceframe hebben, betere remmen en wielophangingen, een vijfbak en een 4,2-liter motor met 300 pk. De eerste auto is al gebouwd en beschikbaar voor testritten maar de uitspraken van de Zweedse rechter en Jaguar zelf werpen een schaduw over niet alleen de C-type maar ook over de LM69 Jaguar XJ13 evocatie van de Ecurie.


Tags: , ,



Ton Roks
Na 25 jaar in de autojournalistiek vervulde Ton Roks in november 2012 een lang gekoesterde wens, hij begon een eigen autoblad: Octane, met een hoofdrol voor de klassieke auto – en een gezonde belangstelling voor interessante nieuwe auto’s.




Vorig bericht

Racen met je zelfgebouwde Alfa Tipo184

Volgend bericht

Petroleum in de tank, water in de banden





Bezoekers lazen ook


Meer historie

Racen met je zelfgebouwde Alfa Tipo184

Aan de start verschijnen met een vooroorlogse F1-bolide, naar evenbeeld van Fangio’s fameuze Alfa Romeo Tipo 158? Dat kan volgend...

3 May 2021